Perfectionisme is iets waar veel HSP tegen aanlopen. Het kan veel stress geven als wat jij doet nooit goed genoeg is in jouw ogen en je innerlijke criticus op volle toeren draait.
In deze podcast krijg je inzicht in mogelijke oorzaken en achtergronden van jouw perfectionisme,
en 3 praktische tips om op een meer ontspannen manier te doen wat je moet doen.
Zodat je de positieve kanten van perfectionisme kunt inzetten wanneer dat zinvol is, en meer ontspanning kunt ervaren wanneer het niet zinvol is :-)
Luister je in een app? Dan kun je mij helpen door mijn podcast te volgen of een sterren-waardering te geven. Zo gepiept :-) Bij Apple Podcasts kun je hier ook een review met tekst achterlaten.. Dat vind ik superleuk om te lezen én zo kan ik gemakkelijker nieuwe mensen bereiken. Dankjewel!
Meer lezen/leren/luisteren:
Online Workshop Radicale Acceptatie: Omgaan met je Innerlijke Criticus
Omgaan met perfectionisme: 3 praktische tips
Perfectionisme is ook een positieve kwaliteit: detailgerichtheid. Dat is soms heel handig en zinvol.
Maar perfectionisme kan op 2 manieren in de weg zitten:
- Het geeft je stress terwijl je een taak uitvoert omdat het perfect moet
- Het geeft je stress na afloop omdat je vindt dat je het niet goed (genoeg) hebt gedaan en je in zelfkritiek schiet.
Tips in het omgaan met perfectionisme
Tip 1: Onderzoek wat er onder jouw perfectionisme zit
Onderzoek waar jouw perfectionisme precies over gaat. Stel jezelf bijvoorbeeld de volgende vragen:
Welke zorg zit eronder het perfectionisme of de angst om fouten te maken?
Ben je misschien bang voor oordelen? Zo ja, van wie?
Wat kan er mis gaan?
Met deze vragen onderzoek je je denkwereld. Als de angst gelijk onrealistisch lijkt, blijf dan toch nieuwsgierig. Want ook irreële angsten kunnen heel veel invloed hebben op hoe je je voelt en op je gedrag.
De volgende vraag die je jezelf dan kunt stellen: is dat een reële zorg?
Fouten maken groter maken dan het is
Fouten maken is vaak gekoppeld aan andere dingen, waardoor het veel meer wordt dan alleen fouten maken en er heel veel lading op komt.
Je kan bijvoorbeeld in je binnenwereld fouten maken gekoppeld hebben aan jouw waarde als mens. Dat het niet meer gaat over dat je iets niet goed hebt gedaan, maar dat je daardoor niet goed bent. Daarmee komt er veel druk op fouten maken en een hele grote noodzaak om alles goed te moeten doen.
Het kan ook zijn dat fouten maken voor jou als kind grote consequenties had. Misschien werden er hoge eisen aan je gesteld of kreeg je straf als er iets mis ging.
Het kan ook zijn dat er daadwerkelijk een keer iets mis is gegaan door iets wat jij verkeerd deed (of waarvan jij dacht dat jij er de oorzaak van was).
Zo zijn er allerlei redenen die ervoor zorgen dat fouten maken groter wordt dan alleen fouten maken.
Vaak zit er onder de angst om fouten te maken een angst voor afwijzing, en misschien ook wel een angst om verlaten te worden (‘als ik het verkeerd doe wil deze persoon niets meer met mij te maken hebben’). Voor een kind is afwijzing en verlating een doodsangst. Maar hoe is dat nu?
Vraag jezelf af: Is het NU reëel?
En: is het werkelijk belangrijk dat deze taak perfect gaat? Of is het oké om het deze keer met wat meer ontspanning te doen?
Soms is het werkelijk belangrijk dat iets perfect gaat. Bijvoorbeeld als je een chirurg bent en een belangrijke operatie moet doen. Maar veel vaker zal het zo zijn dat het eigenlijk niet zo heel belangrijk is dat elk detail goed gaat.
Als dat laatste het geval is, dan komt er ruimte voor ontspanning.
Tip 2: probeer te ontspannen terwijl je bezig bent
Haal een paar keer diep adem. Dit kalmeert je zenuwstelsel. Kijken of je je adem in je buik kunt voelen. Of zucht een keer lekker diep.
Gebruik dan je zintuigen om te checken of je op dit moment in gevaar bent. Waarschijnlijk is dat niet zo, want dan zou je deze tekst niet lezen maar iets aan dat gevaarlijk doen.
En stel je voor: als verkeerd zou gaan wij zo bang voor bent, zou jij dan in gevaar zijn? Zou je lichaam of je overleven dan in gevaar zijn?
Waarschijnlijk kom je dan tot de conclusie dat je niet in gevaar bent óók niet als er iets fout gaat of als persoon X over jou oordeelt. Het is belangrijk om dat te zien en elke keer oprecht te kijken hoe de situatie werkelijk is.
Tip 3: experimenteer met niet-perfect doen
Probeer eens uit wat er gebeurt als je nog niet perfect doet. Ga een keer naar buiten zonder je haar te borstelen, laat een keer een fout in een tekst staan en ervaar dat het oké is als jij het niet perfect doet.
Meld je gratis aan:
